Logo
  • Logo
    • Ylym
      • Ylmy-barlag işleri
      • Aspirantura
      • Ylmy-amaly maslahatlar
      • Magtymguly Pyragynyň 300 ýyllygy
        • “Magtymguly, sözüm gysga şerhi köp...” (Magtymguly barada makalalar)
        • “Magtymguly, dile dessan getirdim...” (Magtymguly barada saýtlardan jemlenen maglumatlar)
        • Magtymguly Pyragynyň goşgularynyň wideoteswiri
        • Magtymguly Pyragynyň goşgularynyň audio ýazgylar toplumy
        • Magtymguly Pyragy dünýä metbugatynda
        • Magtymguly Pyragynyň daşary ýurt dillerindäki neşirleri
        • Magtymgulynyň goşgularynyň düşündirişli sözlügi
        • "Magtymgulynyň dünýäde öwrenilişi"
      • Ylmy makalalar, tezisler we ýygyndylar
      • Ýaş alymlar geňeşi
    • Halkara hyzmatdaşlygy
      • Geçirilen duşuşyklar
        • UKRAINANYŇ TÜRKMENISTANDAKY ILÇIHANASYNYŇ WEKILI BILEN DUŞUŞYK GEÇIRILDI
        • YLYM-BILIM ULGAMYNDA TÜRKMEN-EÝRAN HYZMATDAŞLYGYNA BAGYŞLANAN DUŞUŞYK
        • ASTRAHAN DÖWLET UNIWERSITETINIŇ REKTORY BILEN DUŞUŞYK GEÇIRILDI
      • Saparlar
      • Ilçileriň leksiýalary
      • Halkara günler
        • Galyndysyz durmuşyň bütindünýä güni
      • "Parahatçylyk medeniýeti" atly ÝUNESKO kluby
    • Fakultetler
      • HALKARA GATNAŞYKLARY FAKULTETI
      • HALKARA HUKUGY FAKULTETI
      • HALKARA YKDYSADY GATNAŞYKLARY FAKULTETI
      • HALKARA ŽURNALISTIKASY FAKULTETI
    • Biz barada
      • Administrasiýa
      • Kafedralar
        • Halkara gatnaşyklary we diplomatiýa kafedrasy
        • Halkara hukugy we deňeşdirme hukuk öwreniş kafedrasy
        • Halkara ykdysady gatnaşyklary kafedrasy
        • Žurnalistikanyň nazaryýeti we amalyýeti kafedrasy
        • Jemgyýeti öwreniş ylymlary kafedrasy
        • Dünýä dilleri kafedrasy
      • Görkezijiler
      • Туркменистан создал условия для подготовки нового поколения дипломатов
      • Biz barada
    • Okuw
      • Hünärler
      • Dalaşgärlere
    • Merkezler
      • Strategik barlaglar boýunça ylmy merkezi
      • Ýaş diplomatlaryň mekdebi
      • Sanly ulgamlar we kommunikasiýa bölümi
      • Durnukly ösüş maksatlary boýunça ylmy merkezi
      • Parahatçylygyň ýaş çaparlary
        • «PARAHATÇYLYGYŇ ÝAŞ ÇAPARLARY»: V MÖWSÜMIŇ VII SAÝLAMA OÝNY
      • Türkmenistanyň diplomatiýasynyň möhüm ugurlary boýunça okuw merkezi
        • Ulag diplomatiýasy
        • Energetika diplomatiýasy
        • Suw diplomatiýasy
        • Öňüni alyş diplomatiýasy
        • Ykdysady diplomatiýasy
      • Diplomatik protokol boýunça okuw merkezi
    • Media
    Esasy / Halkara günler / HALKARA TOKAÝ GÜNI
    HALKARA TOKAÝ GÜNI surady
    19/03/2026

    26

    HALKARA TOKAÝ GÜNI

    Her ýylyň 21-nji martynda Bütindünýä tokaýlary goramak güni bellenilýär Bu sene ilkinji gezek 1971-nji ýylda Ýewropa oba hojalygy konfederasiýasynyň işiniň ýola goyulmagy hem BMG-niň Azyk we oba hojalygy guramasynyň goldamagy bilen döredildi. Bu senäniň saýlanyp alynmagynyň çuňňur manysy bar, sebäbi 21-nji mart Demirgazyk ýarym şarda baharyň ilkinji güni we gije-gündiziň deňleşýän günüdir. 2012-nji ýylda BMG-niň Baş Assambleýasy bu senäni resmi taýdan tassyklap, ony tokaýlaryň gymmatyna we olary goramagyň zerurlygyna jemgyýetiň ünsüni çekmek üçin global platforma öwürdi.
    Tokaýlar planetanyň ekologik, sosial we ykdysady sütünidir. Olar howanyň gyzgynlygyny kadalaşdyrýar, bizi arassa kislorod bilen üpjün edýär, zyýanly maddalary özüne sorup, suw serişdeleriniň goragyny saklaýar hem-de müňlerçe haýwan we ösümlik görnüşleriniň ýeke-täk öýüdir. Gynansak-da, adamzat taryhynda tokaý meýdanlary yzygiderli azalyp gelýär. Maglumatlara görä, soňky on müň ýylda adamzadyň işjeňligi netijesinde 26 million km² tokaý meýdany ýok edildi. Tokaýlaryň azalmagy diňe bir ykdysady ýitgi bolman, eýsem topragyň eroziýasyna, bioköpdürlüligiň peselmegine we atmosferada kömürturşy gazynyň artmagyna getirip, ahyrky netijede adamzadyň ýaşaýyş potensialyna howp salýar.
    Russiýa Federasiýasy dünýäniň tokaý baýlygynyň iň uly eýeleriniň biridir. Halkara bilermenleriň hasaplamalaryna görä, dünýä tokaý meýdanlarynyň we agaç gorlarynyň takmynan 2/9 bölegi Russiýanyň paýyna düşýär. Bu bolsa ýurduň tokaýlaryny diňe bir çig mal çeşmesi däl, eýsem bütin dünýäniň kislorod-uglerod balansyny saklaýan global biosferanyň aýrylmaz bölegi hökmünde ykrar etdirýär. Şu sebäpli tokaýlary saklap galmak ugrunda anyk işler durmuşa geçirilýär. Tokaýlary goramak — bu diňe bir döwlet maksatnamasy däl-de, eýsem geljek nesillere ýaşyl we sagdyn planetany miras goýmak ugrundaky her birimiziň mukaddes borjumyzdyr.

    Malikberdi ÇERKEZOW,
    Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň
    Halkara gatnaşyklary institutynyň
    Halkara hukugy fakultetiniň 1-nji ýyl talyby.

    Soňky täzelikler

    Galyndysyz durmuşyň bütindünýä güni surady

    30/03/2026

    Galyndysyz durmuşyň bütindünýä güni
    Bütindünýä şygryýet güni surady

    20/03/2026

    Bütindünýä şygryýet güni
    ZENAN KAZYLARYNYŇ HALKARA GÜNI surady

    10/03/2026

    ZENAN KAZYLARYNYŇ HALKARA GÜNI
    Peýdaly Salgylar
    Beýleki ýokary okuw mekdepleri
    Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky Howandarlyga mätäç çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasy
    Habarlaşmak üçin

    744000, Türkmenistan Aşgabat, Galkynyş 25

    iirmfatm@iirmfa.edu.tm, iirmfatm@sanly.tm

    +99312266155

    +99312266183

    © 2026 Haklary doly goralandyr: TDIMHGI